یکی از روشهای موجود به منظور عرضه مستقیم برق تولیدی نیروگاهها به مصرفکنندگان نهایی، انعقاد قراردادهای دو جانبه با مشترکین بزرگ بخش صنعت و معدن میباشد. از جمله مزایای انعقاد قراردادهای مذکور برای عرضهکنندگان میتوان به جدا کردن بخشی از توان تولیدی خود از فضای رقابتی و در نتیجه حذف ریسک پذیرش قیمت در بازار اشاره کرد.
به موجب مصوبه مورخ 1394/11/10 به شماره 145937/ت 50999 هـ هیات محترم وزیران، موضوع تسهیل امور مربوط به اتصال به شبکه، ترانزیت انرژی الکتریکی و تضمین تحویل برق و پشتیبانی قراردادهای دو جانبه از جمله وظایف و تعهدات وزارت نیرو به شمار میرود. همچنین مطابق مصوبه هیات وزیران مورخ 1399/07/20 به شماره 82357/ت 57467 هـ، و مصوبه وزارت نیرو به تاریخ 1399/09/02 به شماره 99/34585/30/100 کلیه مشترکین صنعتی با دیماند بالای 5 مگاوات و سپس بر اساس مصوبه شماره 1402/19706/200 مورخ 1402/03/20، صنایع با مصرف بالای 1 مگاوات، موظف به تأمین برق خود از طریق قراردادهای دوجانبه و یا سایر روشهای متداول در بورس انرژی میباشند. لذا موضوع انعقاد قراردادهای دو جانبه از پشتوانهها و حمایتهای قانونی لازم برخوردار میباشد.
اهم مزایای قراردادهای دو جانبه برای مشترکین صنعتی:
1. کاهش چشمگیر هزینههای برق مصرفی صنایع؛
2. امکان پرداخت توافقی و منعطف؛
3. تضمین دریافت برق در صورت خرید برق پایدار و مطمئن توسط شرکت مدیریت شبکه برق ایران؛
4. قرار گرفتن مشترک صنعتی در اولویت آخر اعمال مدیریت مصرف (خاموشی) برق در صورت خرید برق پایدار.
روشهای فروش دو جانبه برق:
1. فروش دو جانبه در قالب بورس انرژی:
این روش مستلزم اخذ کد معاملاتی از بورس انرژی توسط هر یک از طرفین میباشد و معاملات در قالب «بازار مشتقه و فیزیکی بورس انرژی» صورت خواهد گرفت. از ویژگیهای این روش میتوان به ثبت جزئیات معامله در تابلوی بورس انرژی و انعطافپذیری در حجم و مدت زمان عرضه برق (برای نمونه دورههای تحویل هفتگی، ماهانه یا فصلی) اشاره نمود.
2. فروش دو جانبه خارج از بورس انرژی (قراردادهای PPA):
در این روش برق مورد نیاز مشترک صنعتی برای مدتی مشخص توسط عرضهکننده مطابق قرارداد فیمابین تامین خواهد شد که این امر مستلزم اعلام موضوع و اخذ تاییدیه از شرکت مدیریت شبکه برق ایران میباشد. از ویژگیهای این روش، آشکار نشدن جزئیات قرارداد خصوصا قیمت توافقی فیمابین عرضهکننده و مشترک صنعتی برای سایرین میباشد.
روابط بین بازیگران مختلف در روش فروش دو جانبه برق در قالب بورس انرژی (با در نظر گرفتن روابط خط چین) و یا خارج از بورس انرژی (بدون در نظر گرفتن روابط خط چین)
مجوزهای لازم طرفین:
- پروانه بهرهبرداری (برای تولید برق) نیروگاه؛
- تخصیص ظرفیت به نیروگاه جهت انعقاد قرارداد دو جانبه توسط شرکت مدیریت شبکه برق ایران؛
- دریافت کد معاملاتی از بورس انرژی (برای فروش دوجانبه در قالب بورس)